تبلیغات
بانك تاریخ - در سالگرد تبدیل آران ایران به جمهوری آذربایجان
بانك تاریخ
اینجا بانك تاریخ است ؛ و تجربه پول های آن ؛ سرمایه ات را به كار نگیری ، دیگران از آن وام خواهند گرفت!
نوشته شده در تاریخ دوشنبه 12 دی 1390 توسط سعید میهن بلاگ | نظرات ()
تجزیه سرزمین های شمالی ایران توسط روسیه گرچه روزی بر اقتدار این شرقی ترین پایتخت اروپایی افزود اما در كمتر از یك قرن به بزرگترین مشكل او تبدیل شد.

به گزارش «تابناك»، دولت مسكو اول ژانویه 1925 و درست سه سال پس از اعلام تبدیل نام روسیه شوروی به اتحاد جماهیر شوروی، مرو و بخارا و سایر مناطق شمال شرقی خراسان بزرگتر را كه مهد ادبیات فارسی و تمدن ایرانی بودند مستثی كرد و تاجیكها (پارسی زبانان) را به نام منطقه خود مختار بدخشان از مرزهای ایران دورساخت تا به اندیشه یكپارچه شدن با ایران و افغانستان و احیاء «ایران زمین» نیافتند.

 با همین سیاست كه 65 سال بعد ثابت شد كه اشتباه بود، دولت مسكو در همان دهه مناطقی از قفقاز جنوبی (اران ARAN) را كه قبلا طبق قراردادهای گلستان و تركمن چای از ایران جدا ساخته بود «جمهوری آذربایجان» نامید.

این سیاست استعماری همچنین در جمهوری تركمنستان نیز به جد پی گیری شد به گونه ای كه نام شهر اشك آباد (برگرفته از شاهان اشكانی) صرفا بر ای نفی هویت ایرانی به عشق آباد تغییر داده شد.

این جمهوریها كه قبلا جز نام بر روی كاغد، اختیاری نداشتند پس از تضعیف دولت مسكو (در اواخر حکومت گورباچف) اعلام استقلال كردند و پس از انحلال اتحاد جماهیر شوروی به صورت دستوری و نه رفراندم عمومی مستقل شدند.

یعنی همان اشتباه دولت مسكو در دهه 1920 مبنی بر تقسیم امپراتوری روسیه (برپایه انترناسیونالیسم مرام کمونیستی) عامل این تجزیه قرار گرفت که در آن دهه قابل پیش بینی نبود.

این وضعیت برای دولت فعلی مسكو تولید درد سر بزرگی كرده است كه می توان از آن به بزرگترین مشكل كنونی روسیه یاد كرد. برخی از گردانندگان این جمهوری ها با رقیبان قدیمی دولت مسكو (دول غرب) وارد سازش شده اند و اگر دولت مسکو سریعا وارد عمل نشود پیش بینی می شود منطقه جغرافیایی شوروی سابق در آینده ای نزدیك به یك كانون بحران در جهان تبدیل شود. همانگونه كه مشاهده شده نمونه ای از این بحران زودتر از نقاط دیگر، در گرجستان، اوكراین و قرقیزستان خودنمایی آغاز كرده است.

در حقیقت اگر روسها به جدا سازی این كشور ها از ایران دست نزده بودند اكنون تنها با یك همسایه بزرگ و قابل گفتگو در جنوب مواجه بودند اما اكنون با تعداد زیادی همسایه كوچك به عنوان حیاط خلوت قدرتهای بزرگ جهانی با پایگاههای نظامی آمریكایی مواجه اند كه نمی دانند باید با آنها چه برخوردی كنند.

گفتنی است پس از پیروزی انقلاب اسلامی سال 1357 خورشیدی، دولت موقت (بازرگان) مواردی از قرارداد 1921 تهران و مسکو را به طور یکجانبه لغو کرد؛ انتظار می رفت این این اولین دولت  پس از انقلاب قرارداد های ترکمان چای و گلستان را هم به همان صورت کان لم یکن اعلام دارد که نکرد! علت آن لغو و این سکوت باید بعدا روشن شود.

البته پس از فروپاشی شوروی در سال 1991 هم اقدامی از سوی تهران در آن زمینه صورت نگرفت، زیرا یک طرف قرارداد ترکمنچای ( امپراتوری روسیه و جانشین آن اتحاد جماهیر شوروی ) دیگر از لحاظ سیاسی وجود نداشت (تجزیه شده بود) که اعتبار قرارداد باقی باشد




طبقه بندی: رویداد تاریخ معاصر،